ABD Başkanı Donald Trump, Çin’in nadir toprak elementleri ihracatını kısıtlamasına karşılık olarak yüzde 100 gümrük vergisi uygulayacaklarını açıkladı. Bu gelişme, küresel teknoloji sektöründe büyük yankı uyandırdı ve özellikle Apple için ciddi sonuçlar doğurabilir.
Trump yaptığı açıklamada, “Amerikan üretimini koruyacağız. Çin, teknolojiyi baskı aracı olarak kullanamaz” ifadelerini kullandı. Bu sözler, Çin’de üretim yapan birçok teknoloji devi için açık bir uyarı niteliğinde.
iPhone Üretim Zinciri Risk Altında
iPhone’un hoparlörlerinden titreşim motorlarına, kamera lenslerinden manyetik sensörlerine kadar birçok bileşende nadir toprak metalleri kullanılıyor. Bu metallerin üretiminin yaklaşık %80’i Çin’de gerçekleşiyor. Dolayısıyla, Çin’in ihracat kısıtlamaları Apple’ın tedarik zincirini doğrudan etkileyebilir.
Trump yönetiminin %100 vergi kararının yürürlüğe girmesi, Çin’de üretilen her iPhone’un ABD’ye giriş maliyetini ikiye katlayacak. Bu durumda Apple’ın iki seçeneği kalıyor: kâr marjını azaltmak ya da satış fiyatlarını artırmak.
iPhone Fiyatlarına Zam Kapıda
Analistlere göre, verginin uygulanması halinde iPhone fiyatlarında %10 ila %20 arasında artış bekleniyor. Bu artış sadece ABD’de değil, küresel fiyatları da etkileyecek.
Türkiye’de de bu etkinin daha sert hissedilmesi bekleniyor. Döviz kuru, ithalat vergileri ve distribütör maliyetleriyle birleşince, fiyat farkı TL bazında çok daha yüksek olabilir.
Örneğin şu anda iPhone 17 Pro Max modeli 119.999 TL’den satışta. Yeni vergi uygulamaları devreye girerse fiyatın 130 bin TL seviyelerine çıkabileceği öngörülüyor.
Apple Çin’e Olan Bağımlılığını Azaltıyor
Apple, tedarik riskini azaltmak için üretimin bir kısmını Hindistan ve Vietnam gibi ülkelere kaydırıyor. Ayrıca ABD merkezli MP Materials ile yaptığı 500 milyon dolarlık anlaşma sayesinde nadir toprak mıknatısı tedarikini güvence altına almaya çalışıyor.
Ancak kısa vadede Çin hâlâ küresel arzın en büyük tedarikçisi olmaya devam ediyor.
Yeni Ticaret Gerilimi Teknoloji Fiyatlarını Etkileyebilir
Trump’ın bu kararı, sadece ticaret politikasına değil, teknolojik üstünlük yarışına da yeni bir cephe açmış durumda. Çin ve ABD arasındaki bu gerilim devam ederse, iPhone ve diğer akıllı cihazlarda yeni bir zam dalgası kaçınılmaz görünüyor.
iPhone Almayı Düşünenlere Uyarı
Vergi kararlarının hemen yürürlüğe girmesi beklenmiyor ancak piyasa fiyatları beklentiye göre hareket ediyor. Eğer yakın zamanda iPhone almayı düşünüyorsanız, “biraz bekleyeyim” demek pahalıya mal olabilir.
Apple’ın küresel fiyat politikalarına göre ABD’deki maliyet artışları genellikle 2-3 ay içinde Türkiye fiyatlarına da yansıyor.
